Metallica Live @ Monster’s of Rock festival

Moscow, 28/9/1991

*
..και αν μόνο για τον ανθρωπο ισχυει η συνειδητοποίηση του θανάτου παλι μόνο γι αυτόν ισχυει και ο χρονος… (οπως και η μνημη ,η λήθη και ο τρομος μπροστα στην ακατανικητη φθορα των πραγματων ….)

Είχα δει ένα ντοκιμαντέρ με λιονταρίνες και η μία ήταν πολύ άρρωστη και αδύναμη, ίσα που μπορούσε να κουνηθεί. Ε και τη στριμώξανε κάτι ύαινες που ξεκίνησαν να την τρώνε ζωντανή σιγά-σιγά μέχρι που αφήσανε δυο κοκκαλάκια. Δε μας το δείξανε [:(], μόνο να δαγκώνει η πρώτη ύαινα και μετά το φεγγάρι και μετά τα κοκκαλάκια. Ξεφτίλες!

Τέλος πάντων.

Πάρτε την εμπειρία από την οπτική γωνία της λέαινας, με το που βλέπει τις ύαινες να ζυγώνουν:

μνήμη: check (τι είναι αυτά που ζυγώνουν; α, τα έχω ξαναδεί τότε και τότε, δαγκώνουν)
τρόμος μπροστά στην ακατανίκητη φθορά των πραγμάτων: check (γρυλίζω και δε βγαίνει τίποτα!)
χρόνος: check. (ξεκινήσαν να την τρώνε από τα πόδια)
συνειδητοποίηση του θανάτου: check (δε σταμάταγαν)
λήθη: check (τέλος εμπειρίας)

(το ίδιο παράδειγμα μπορεί να χρησιμοποιηθεί προς απάντηση στο ενοχλητικό ερώτημα “πιστεύουν τα άλλα ζώα στα δικαιώματα των ζώων;”)

Οπότε τι “μόνο ο άνθρωπος”;

Επανέρχομαι γιατί θέλω να παίξω Farm Frenzy Pizza Party.

Ο παππούς μου έζησε όλη τη ζωή του τίμια, έκανε τα πάντα για τις κόρες και τα εγγόνια του, ήταν αλάνι με τα αλάνια και κύριος με τους κυρίους, είχε φοβερό χιούμορ, με έμαθε να διαβάζω αν και απόφοιτος δημοτικού και ήταν υψηλοτάτου επιπέδου άνθρωπος. Πέθανε πριν εφτά μήνες, εξαιρετικά αργά και επώδυνα για αυτόν και για εμάς, έχοντας ξεχάσει τα πάντα. Αλλά άφησε μόνο γλυκές αναμνήσεις και δεν υπάρχει άνθρωπος που να τον γνώρισε και να μην τον σκέφτεται με αγάπη ή θαυμασμό ή και τα δύο. Πόσοι μπορούν να περηφανευτούν για κάτι τέτοιο; Εγώ όχι πάντως, παρά τα διδακτορικά μου και τις γλώσσες μου και τα λεφτά μου και τα ταξίδια μου. Και ξέρω ότι ποτέ δε θα μπορέσω να τον φτάσω, κι ας ζήσω διακόσια χρόνια.

Μέσα στα σκατά, την ατιμία, τη βλακεία, ακούγοντας και βλέποντας εκατομμύρια μαλακίες κάθε μέρα και ζώντας το απόλυτο θέατρο του παραλόγου, δεν πρόκειται ποτέ να τους κάνω τη χάρη και να τσακιστεί ο πυρήνας της ύπαρξής μου. Γιατί θυμάμαι τον παππού μου, που με λάτρευε πολύ περισσότερο απ’ όσο μου άξιζε. Σκέφτομαι πόσο υπέφερε τα τελευταία του χρόνια κι ότι αυτά που περνάω εγώ είναι απολύτως μηδαμινά μπροστά στο μαρτύριό του. Όταν έχεις την τιμή να έχεις συνδεθεί τόσο στενά με έναν τέτοιον άνθρωπο, τίποτα μα τίποτα δε μπορεί να σε αγγίξει.

Αυτό είναι ίσως και το πιο σημαντικό πράγμα που μου άφησε ο παππούς μου. Ένα κομμάτι μέσα μου που θα είναι πάντα καθαρό και με το κεφάλι ψηλά.

Ή τέλος πάντων αυτό έμεινε, πέρα από τις αναμνήσεις.

(οι τακτικοί αναγνώστες θα μου συγχωρήσουν ίσως την τάση να αναφέρομαι σε εμπειρίες της εφηβικής μου ηλικίας αν πληροφορηθούν ότι η μνήμη μου ταξιδεύει προς τα εκεί προσπαθώντας να ανασύρει εμπειρικά δεδομένα και παρατηρήσεις από τη ζωή σε ελεγχόμενο με χεγκελιανά ιδανικά περιβάλλον [σχολείο], την οποία είχα κόψει εδώ και 12 χρόνια και μάλλον θα μου χρειαστεί στο εγγύς μέλλον)

Είχα δύο θεολόγους. Έναν στο Γυμνάσιο και έναν στο Λύκειο. . Ήταν αντίθετοι. Σε όλα. Ενδεικτικά ο ένας ήταν κοντά στα 50, πολυδιαβαστερός σε δύο γλώσσες, πάλιουρας. Ο άλλος ήταν κοντά στα 30, φανατικός τηλεθεατής, πρωτοδιορισμένος. Ή ας πούμε στον τρόπο που επέβαλλαν την τάξη: ο ένας έμπηγε μια αγριοφωνάρα για μερικές δεκάδες δευτερόλεπτα και όταν πια τρομάζαμε τόσο πολύ που να σκεφτόμαστε αθόρυβα, συνέχιζε να παραδίδει με την πιο μειλίχια φωνή που έχω ακούσει ποτέ στη ζωή μου, που τίποτα απολύτως δεν τολμούσε να τη διαταράξει (εκτός αν είχε σηκώσει το χέρι και λάβει την άδεια) για την επόμενη μιάμιση εβδομάδα τουλάχιστον. Ο άλλος ανεχόταν ένα στάνταρ επίπεδο αναστάτωσης, αρκεί να τροφοδοτούσε το γενικότερο ενθουσιασμό για το μάθημα, ενώ επιστράτευε συχνά θέματα της καυτής τηλεοπτικής επικαιρότητας από τα οποία μπορούσαν να αντληθούν χριστιανικά διδάγματα (π.χ. σατανιστές, νταγκουνάκη[*], σένγκεν, ίμια, σεξ). Ακόμα και στο φύλο ήταν αντίθετοι: άντρας - γυναίκα. Απορώ αν ήμουν ο μόνος που το είχε προσέξει. Μάλλον.

Τέλος πάντων η αντίθεσή τους αυτή αντανακλάται και στα δύο κυριότερα σκηνικά που θυμάμαι σε ό,τι αφορά τις παιδαγωγικές τους προτεραιότητες. Το ένα ήταν ο θεολόγος 1 να σχολιάζει ένα ποίημα κάποιου αφρικανού που λέει κάτι σαν “Χριστέ μου είσαι σίγουρα μαύρος” και να παρατηρεί:
α) ότι κάτι τέτοιο δεν αποκλείεται μια και πουθενά δεν αναφέρεται τι χρώμα ήταν ο Χριστός, οπότε δεν πρέπει να κοροϊδεύετε κάποιον που πιστεύει ότι ήταν μαύρος.
β) ότι κάθε άνθρωπος έχει δικαίωμα να φαντάζεται το Χριστό όπως θέλει, γιατί ο Χριστός είναι η εσωτερική μας έμπνευση για να είμαστε καλύτεροι άνθρωποι, ο πιο στενός και προσωπικός μας φίλος κατά κάποιον τρόπο.

Με είχε συνεπάρει εκείνη τη στιγμή: “κοίτα ρε παιδί μου τι καλός άνθρωπος που είναι αυτός ο θεολόγος”. Βέβαια αυτό που έλεγε μου φαινόταν ασύμβατο με ό,τι χονδρικά μου είχε παρουσιάσει το θρησκευτικό κομμάτι της υποχρεωτικής εκπαίδευσης ως τότε, αλλά δε μπορούσα να καθορίσω συγκεκριμένα πού ήταν η ασυμβατότητα. Είναι δύσκολο να το περιγράψω. Ας πούμε ότι ως τότε δε μου είχε ειπωθεί τίποτα προς τη γενικότερη κατεύθυνση του να μη με νοιάζει αν ο Χριστός είναι μαύρος. Εδώ υποτίθεται ξέραμε μέχρι και αν είχε μία ή δύο Θελήσεις και ότι ήταν τεράστια αίρεση να πιστεύεις στο λάθος αριθμό Θελήσεων (κι όλα αυτά με τη ρητή παραδοχή ότι αποκλείεται να ξέρεις τι ακριβώς είναι η “θέληση” και μάλιστα είναι αίρεση να προσπαθήσεις να το προσεγγίσεις), και δεν είχε σημασία αν πίστευες ότι ήταν μαύρος ή άσπρος ή κινέζος που όπως και να το κάνουμε είναι πιο χειροπιαστές έννοιες; Αλλά αναγνώρισα ότι ο τύπος είχε βρει και γαμώ τα παραθυράκια: πράγματι πουθενά δε λένε τα Ευαγγέλια πώς ακριβώς έμοιαζε ο Χριστός.

Το σκηνικό με τον άλλο θεολόγο συνέβη μετά το μάθημα. Είχαμε κάτι χαζές στην τάξη, μιλάμε για επίπεδο litsa.com χωρίς πρόσβαση σε Ιντερνετ. Αυτές κάθε φορά που τελείωνε το μάθημα πλησίαζαν το θεολόγο: “μπορώ να σας μιλήσω;” και παίρνανε συμβουλές για ό,τι μαλακία πέρναγε από το μυαλό τους. Η μία φοβότανε το θάνατο, η άλλη δεν ήξερε αν είναι κακό να κάτσει στο γκόμενό της… στ’ αλήθεια για ό,τι μαλακία πέρναγε από το μυαλό τους. Δεν ήξερα τι ακριβώς τους έλεγε, αλλά φαινόντουσαν πολύ ικανοποιημένες μετά τη συζήτηση. Ήθελα κι εγώ να ζήσω αυτήν την εμπειρία, αλλά δεν είχα κάτι για το οποίο να συζητήσουμε. Μέχρι που μία μέρα δανείστηκα κάτι χριστιανικά βιβλία από τη σχολική βιβλιοθήκη (ο θεολόγος μας τα είχε προτείνει), που το ένα μίλαγε για τα ναρκωτικά και τα απέδιδε στους Εβραίους. Θυμάμαι χαρακτηριστικά την απόδειξη. Πήγαινε κάπως σαν “από τη στιγμή που οι Εβραίοι προκάλεσαν: το θάνατο του Χριστού, την Άλωση της Πόλης, τη λατρεία του χρήματος, το Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο και τη διάλυση της οικογένειας, αυτό έλειπε να μην είναι πίσω από τα ναρκωτικά”. Οπότε πλησίασα μετά το μάθημα το θεολόγο, και του είπα ότι με προβληματίζει πολύ αυτό που διάβασα γιατί απ’ όσο ξέρω οι Εβραίοι δεν τα πέρασαν πολύ καλά στο Β’ ΠΠ και δε μου φαινόταν πολύ χριστιανική όλη αυτή η δαιμονοποίηση. Βασικά ήθελα να παίξω κι εγώ το ρόλο “πλησιάζω το θεολόγο μετά το μάθημα για Υψηλό Θέμα”. Τα παιδιά τα κάνουνε αυτά. Αλλά η απάντηση ήταν όλα τα λεφτά.

“Κοίταξε να δεις. Αυτά τα πράγματα που λέει εκεί μέσα είναι όντως απαίσια, αλλά όταν μεγαλώσεις λίγο..”
(??? Μα είμαι 16!)
“…θα καταλάβεις ότι όλα αυτά είναι…”
(το παλιό καλό κόλπο του αποδιοπομπαίου τράγου στον οποίο μπορούμε να φορτώσουμε όλα μας τα προβλήματα χωρίς κατά συνέπεια να χρειαστεί να αλλάξουμε τίποτα σε εμάς τους ίδιους; )
“…αλήθεια.”

Εκείνη τη στιγμή κατάλαβα δύο πράγματα:
α) είχα να κάνω με ένα πραγματικά κακό άτομο, και μάλιστα του τρισχειρότερου είδους (εκείνους που πιστεύουν φανατικά ότι είναι με τη μεριά του Καλού)
β) είχα να κάνω με ένα άτομο αφόρητα ηλίθιο και μικρονοϊκό, που παρ’ όλο που είχα τα μισά χρόνια του δεν είχε τίποτα απολύτως να με διδάξει, εκτός ίσως από το ότι έπρεπε πάση θυσία να αποφύγω να γίνω σαν αυτό στην υπόλοιπη ζωή μου.

Δεν ξαναρώτησα ποτέ τίποτα αυτή τη μαλακισμένη (χρησιμοποίησα επίτηδες αρσενικό γένος μέχρι πιο πάνω για να αποφύγω τις σεξιστικές βρισιές πράγμα που πλέον βλάπτει την ακρίβεια του κειμένου), και μάλιστα τις χαζοβιόλες της τάξης που έπαιρναν στα σοβαρά τη γνώμη της από εκείνη τη μέρα τις έριξα τουλάχιστον 50.000 επίπεδα στην εκτίμησή μου. Αν εγώ μπορούσα να διακρίνω ότι είχα να κάνω με φανατισμένο στόκο, τότε όποιος δε μπορούσε να το διακρίνει ήταν κι αυτός φανατισμένος στόκος. QED.

Βέβαια να διευκρινίσω ότι ποτέ δεν πίστεψα στα θρησκευτικά, εννοώ ποτέ δεν περίμενα να μάθω κάτι έγκυρο για τον τρόπο που λειτουργεί ο κόσμος από τα θρησκευτικά. Για την ακρίβεια πάντοτε τα θεωρούσα παραμυθάκια και προλήψεις. Αλλά δε μαθαίνεις μόνο απομνημονεύοντας τη διδακτέα ύλη[+]. Μαθαίνεις από την όλη φάση. Η θεολόγος σαν Θεό αντιλαμβανόταν τον Υπέρτατο Αρχηγό της ομάδας της. Ο θεολόγος σαν Θεό αντιλαμβανόταν την καλύτερη πλευρά των ανθρώπων. Εγώ τα απορρίπτω και τα δύο. Αλλά το ένα είναι προσβολή της αισθητικής μου και της νοημοσύνης μου, ενώ το άλλο το σέβομαι και το θαυμάζω.

—
[*] καλτ εκπομπή στο νεαρό Star των mid-90’s που συνδύαζε απόκρυφη/συνωμοσιολογική/εθνικιστική θεματολογία και εξαιρετικά προκλητικό ντύσιμο της παρουσιάστριας/δημοσιογράφου.
[+] γενικά η μάθηση δε μοιάζει με την εγγραφή δεδομένων σε έναν σκληρό δίσκο, αν και θα το ήθελαν πάρα πολύ οι θρησκείες και το ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα.

[πράγματα που δε θυμάμαι]
και τότε το βέγκαν λέει “πού είναι η κατσίκα;” και η κάμερα δείχνει μια σπασμένη αλυσίδα να κρέμεται στη θέση της κατσίκας. Και αρχίζει να σηκώνεται ο τυραννόσαυρος ρεξ, η πιο άγρια φάτσα του κόσμου στην ιδανικότερη δυνατή γωνία, με μια κατσίκα στο στόμα. Κρακ! Ένα πόδι κατσίκας κολλάει στο παράθυρο του αυτοκινήτου, ελάχιστα εκατοστά από τη μούρη του βέγκαν (πάρα πολύ δίκαιο). Ο τυραννόσαυρος βρυχάται όπως μόνο ένας τυραννόσαυρος θα μπορούσε ποτέ να βρυχηθεί. Intermission.

Τα επόμενα 10 λεπτά ήταν τα πιο βασανιστικά χρόνια της ζωής μου ως τότε, αλλά ευτυχώς κάποια στιγμή πέρασαν. Το υπόλοιπο έργο ήταν απίστευτα καλό γιατί έδειξε τον τυραννόσαυρο να τρώει ανθρώπους αλλά και άλλους δεινόσαυρους σε ανοιχτό όσο κλειστό χώρο. Επίσης ο τυραννόσαυρος βρυχήθηκε πάρα πολλές φορές, όλες το ίδιο ικανοποιητικές. Στο τέλος η σκηνοθετάρα έκανε το κινηματογραφικό αντίστοιχο του να βρίσκεσαι από τη σέντρα με άδειο τέρμα αλλά να επιλέγεις να σκοράρεις από εκεί με ανάποδο ψαλίδι-καραβολίδα, πατώντας γερά σε αυτό που όλοι ξέρουμε, δηλαδή ότι αν οι δεινόσαυροι είναι so sexy ενώ άλλες εξαφανισμένες τάξεις όπως π.χ. τα Αρθρόδιρα είναι “ε και;”, το 90% οφείλεται στον τυραννόσαυρο.
[πράγματα που δε θυμάμαι]