Η πρόοδος στην αποκρυπτογράφηση των κειμένων των Maya έριξε αρκετό φως σε αυτόν τον πολιτισμό. Η ιστορία της Αμερικής δεν ξεκινά πλέον το 1492, αλλά τουλάχιστον 5 αιώνες πιο πριν. Κατά συνέπεια η ψευδοαρχαιολογία χάνει ένα πεδίο δόξης λαμπρόν.

Ως συνήθως, προκύπτει ότι τα προκολομβιανά κράτη ελάχιστα είχαν να ζηλέψουν από το δυτικό κόσμο στους τομείς της τεχνολογίας, της βλακείας και της καφρίλας. Το μόνο που πραγματικά τους διέφυγε ήταν ο τροχός.

Δυστυχώς αυτά δεν τα ξέραμε μέχρι πολύ πρόσφατα, γιατί οι καθολικοί ιεραπόστολοι (κυρίως Ιησουίτες), ήταν πολύ σαφείς στο ζήτημα των χιλιάδων βιβλίων των Maya:

“Κάψτε τα”.

Σημαντικό από αυτήν την πλευρά είναι το έργο του ιεροεξεταστή Diego de Landa. Ο Landa πάτησε το ποδαράκι του στην Αμερική όλο ορεξούλες το 1562. Διαπίστωσε ότι ο Σατανάς είχε κάνει πάρτι στο Γιουκατάν, όσο καιρό οι λαοί της περιοχής ήταν μακριά από το Λόγο του Κυρίου. Ο Diego μας ήταν άνθρωπος που πίστευε πως δεν υπάρχει πράγμα που να μη μπορεί να διορθωθεί με αρκετά σκληρή δουλειά, οπότε έκαψε ό,τι βιβλίο βρήκε (επίσης πίστευε πολύ στις δυνατότητες του αμαρτωλού να δει το Φως το Αληθινό αν του παρουσιαστούν αρκετά πειστικά επιχειρήματα, οπότε στα χρόνια του βασανίστηκαν περίπου 5000 Ινδιάνοι και κάηκαν 200).

Κατά συνέπεια, σήμερα επιζούν τρία (3) βιβλία, κάποιες σελίδες από ένα τέταρτο και μερικές χιλιάδες σύντομες επιγραφές σε διάφορα αρχαιολογικά ευρήματα. Σημειώνω πως και μόνο το γεγονός ότι διατηρούνται αυτά τα βιβλία, οφείλεται στον… Landa. Ο γερο-Diego κάποια στιγμή συνειδητοποίησε ότι αυτά που κατέστρεφε ήταν ανεκτίμητης ιστορικής αξίας κειμήλια και τον έπιασε το ενδιαφέρον. Έτσι προσπάθησε να αποκρυπτογραφήσει τα εναπομείναντα κείμενα με τη βοήθεια ιθαγενών.

Δυστυχώς, στα χρόνια του Dieguito ο πολιτισμός των Maya μέτραγε ήδη καμιά 400αριά χρόνια παρακμής. Η Υψηλή Γλώσσα στην οποία ήταν γραμμένα τα περισσότερα κείμενα δε μιλιόταν πια. Υπήρχαν βέβαια (και υπάρχουν ακόμα) γλώσσες-απόγονοί της, όμως θυμίζω πως βρισκόμαστε τρεις αιώνες πριν την ανακάλυψη της ιστορικοσυγκριτικής γλωσσολογίας και των μεθόδων αποκατάστασης μιας πρωτογλώσσας από τις γλώσσες-απογόνους της.

Κάτι τα 400 χρόνια, κάτι αυτό με τη γλώσσα, κάτι η Ιερά Εξέταση, κάτι το ότι η γνώση της γραφής στους Mayas ήταν ούτως ή άλλως ιερατικό προνόμιο, δεν υπήρχε εκείνη τη στιγμή άνθρωπος στον πλανήτη που να μπορούσε να βοηθήσει το Dieguito. Από την άλλη, δεν υπήρχαν και πολλοί που θα έλεγαν “όχι” στο Μέγα Ιεροεξεταστή. Έπαιρνε λοιπόν ο Landa ένα κείμενο, το έδειχνε σε κάποιον ατυχή ιθαγενή, και του έλεγε “τι σημαίνει αυτό;” και “τι σημαίνει εκείνο;”.

Ο ιθαγενής απαντούσε στη γλώσσα του κάτι και ο Landa σημείωνε “αυτό διαβάζεται la”, “εκείνο διαβάζεται tzul-tzul”. Έτσι κατασκευάστηκε ένα υποτυπώδες “αλφάβητο”, με φωνητικές αξίες μερικών από τα εκατοντάδες σύμβολα.

Μας πήρε[*] πάνω από 200 χρόνια για να καταλάβουμε ότι οι φωνητικές αξίες που είχε σημειώσει ο Landa είχαν προκύψει από απαντήσεις του στυλ “δεν έχω την παραμικρή ιδέα τη σημαίνει αυτό”, “δεν ξέρω ρε φίλε, τι να κάνουμε;”, “αυτά τα πράγματα είναι για τους ιερείς, ας μην τους κάνατε μπριζόλες” και άλλα παρόμοια, που σημείωνε πρόθυμα ο Landa, ένας άνθρωπος με πολλά προτερήματα στα οποία -φευ!- δεν συγκαταλέγονταν γνώσεις γλωσσών της κεντρικής Αμερικής[+]…

Εν τέλει, χάρη σε πολύ σκληρή και συστηματική δουλειά, το εξαιρετικά πολύπλοκο σύστημα γραφής (στην πραγματικότητα είναι λογοσυλλαβικό και όχι αλφάβητο όπως λανθασμένα νόμισε ο Landa) άρχισε να γίνεται κατανοητό από τη δεκαετία του ‘60, ενώ στις αρχές της δεκαετίας του ‘90 το μεγαλύτερο μέρος του είχε αποκρυπτογραφηθεί. Προκειμένου να γίνει αυτό, χρειάστηκε μεταξύ άλλων να αποκατασταθεί η νεκρή εδώ και 1000 χρόνια Υψηλή Γλώσσα των Maya από τις σημερινές διαλέκτους του Γιουκατάν, ένα έργο επιεικώς τιτάνιο.

(to be continued)

[*] εμάς της “πολιτισμένης ανθρωπότητας”
[+] Κατάλαβες DiS γιατί γουστάρω Pratchett;

Σκοπός του Ευρωσυντάγματος είναι μεταξύ άλλων να αντικαταστήσει ένα κάρο συνθήκες (ας πούμε τη Συνθήκη της Νίκαιας). Συνθήκες που περιέγραφαν την Ευρωπαϊκή Ένωση. Ένα μόρφωμα χωρίς δική του νομική υπόσταση, που αντλεί νομιμοποίηση από τις Ευρωπαϊκές Κοινότητες μέσω αυτών των χιλίων δύο άρθρων και υποάρθρων και αποφάσεων Ευρωπαϊκού Συμβουλίου κλπ κλπ. Ένα ad hoc μόρφωμα.

Σε περίπτωση που δεν το έχετε προσέξει, ο μόνος από τους τρεις πυλώνες της ευρωπαϊκής ενοποίησης που έχει υλοποιηθεί σε μεγάλο βαθμό είναι ο οικονομικός. Το μεγαλύτερο μέρος των συζητήσεων, από τα 60’s μέχρι σήμερα έχει ξοδευτεί για να ρυθμίζονται διάφορα οικονομικά ζητήματα (εμπόριο, εργασιακά -και εννοούμε βαρετά εργασιακά, του στυλ “πώς μεταφέρει ένας Λιθουανός τα συντάξιμα χρόνια του στην Πορτογαλία”, αγροτική πολιτική και λοιπές αρχιδιές).

Δεδομένο 1: Η ΕΕ ορίζεται από τις συνθήκες που αντικαθιστά το Ευρωσύνταγμα.
Δεδομένο 2: Η ΕΕ μέχρι στιγμής έχει προχωρήσει μόνο σε ζητήματα οικονομικών αρχιδιών.
Δεδομένο 3: Τα συμπεφωνηθέντα (καλό ε;) πρέπει να ισχύουν και στο Ευρωσύνταγμα.

Συμπέρασμα: Θεωρώ άκρως ηλίθια, μα ΑΚΡΩΣ ηλίθια κάθε ένσταση στο Ευρωσύνταγμα που τα βάζει με τον όγκο του (αφού αντικαθιστά χωρίς απώλεια πληροφορίας ένα κάρο γαμημένες συνθήκες) και τη σε μεγάλο ποσοστό ενασχόλησή του με ζητήματα της αγοράς (αφού οι συνθήκες σε εξίσου μεγάλο ποσοστό ασχολούνται με ζητήματα της αγοράς).

Με λίγα λόγια, εφ’ όσον μπαίνει πρακτικό ζήτημα στη μέση (πρέπει να περιέχει αυτά, τα οποία ούτως ή άλλως ίσχυαν), δε βλέπω να υπάρχει χώρος για αντιρρήσεις αισθητικής.

Από τις 500 σελίδες, δείτε τις 350 σαν νεκρό βάρος, που με τη σειρά του είναι σκέτο πικ νικ μπροστά στο νομικό καθεστώς που παραμένει με το “όχι”. Ίσως η λέξη “Σύνταγμα” (που έχει ένα πιο κουλτουρέ βάρος) να μην ήταν σωστή για αυτό το πράγμα.

Αλλά εγώ νομίζω ότι αυτό το “μα 500 σελίδες Σύνταγμα;” όπως και το “τσκ τσκ, 300 σελίδες για την αγορά και τα ανθρώπινα δικαιώματα τα περνάμε στα γρήγορα” είναι απλά μια μαλακία που λέει ο ένας (καρα-άσχετος) και ο άλλος (καρα-άσχετος) έτσι για να χαίρεται.

Μη χαρείτε οι υπέρ του Ευρωσυντάγματος: Δεν πέφτω στην παγίδα να υποβιβάσω τις βάσιμες αντιρρήσεις στο Ευρωσύνταγμα στο επίπεδο των αντιρρήσεων του Χ εξυπνάκια άσχετου.

Ωστόσο, θα πρέπει να λάβουμε υπόψη μας ότι οι περισσότεροι από τη μεριά του “όχι” -όπως και από τη μεριά του “ναι”- είναι άσχετοι, που σχηματίζουν παντελώς άκυρα τη γνώμη τους. Οι μάζες που δεν ψηφίζουν σήμερα ορθολογικά για το Ευρωσύνταγμα, αύριο δε θα ψηφίσουν ορθολογικά για κάτι άλλο.

Μου φαίνεται αφελέστατο να χαιρόμαστε όταν οι μάζες χάνουν τον ορθολογισμό τους, μόνο και μόνο επειδή πρόσκαιρα ταυτίζονται με αυτό που θεωρούμε σωστό, αυτό είναι όλο. Η Αριστερά έχει μία ενοχλητική τάση να θεωρεί τις μάζες πολύ πιο ορθολογικές, διορατικές, προοδευτικές και σωστές απ’ ό,τι είναι στην πραγματικότητα. Αντίστοιχα βέβαια έχει μια τάση να θεωρεί τους κυβερνώντες πολύ πιο σατανικούς απ’ ό,τι είναι στην πραγματικότητα. Ε, αυτό, μου τη σπάει.

Αυτά για την ώρα.

update: Όπως καταλαβαίνετε, από τη μία έχω μερικές εκατοντάδες εκατομμύρια Ευρωπαίους και από την άλλη αυτό. They never stood a fuckin chance…

[*] Ούτως ή άλλως αυτό είναι μαλακία, το Σύνταγμα ρητά περιλαμβάνει τη Χάρτα των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου του ΟΗΕ.

Οι Ολλανδοί ψήφισαν όχι.

Λοιπόν, ας γράψουμε παντελώς τους Γάλλους, έτσι κι αλλιώς πολύ δύσκολα θα βρει κανείς τόσες ανεγκέφαλες ψωνάρες μαζεμένες σε μία χώρα, αλλά από τη στιγμή που ψήφισαν οι Ολλανδοί “όχι” το ζήτημα αλλάζει.

Αποσύρομαι εις τα ιδιαίτερά μου για περισυλλογή.

Όταν ήμουν φοιτητής, πολεμούσαμε με λύσσα τη μεταρρύθμιση Αρσένη. Υποτίθεται ότι η μεταρρύθμιση ήταν ένα αποφασιστικό βήμα προς την εντατικοποίηση των σχολικών και πανεπιστημιακών σπουδών (και άρα ένα βήμα ψυχολογικής προετοιμασίας για το σκληρό και αδυσώπητο ανταγωνιστικό/ατομικιστικό κλίμα της οραματιζόμενης -από “Αυτούς”- αγοράς εργασίας).

Επιπλέον είχαμε τα ΠΣΕ και το Ανοικτό Πανεπιστήμιο (τα θυμάστε;) τα οποία προωθούσαν (στο συλλογικό ασυνείδητο, φαντάζομαι) την αναγκαιότητα (προσέξτε: την αναγκαιότητα, όχι τη δυνατότητα) της διά βίου εκπαίδευσης. Είχε μιλήσει και ο Κλίντον για διά βίου εκπαίδευση, οπότε τι άλλη απόδειξη θέλαμε ότι “Αυτοί” ήταν πίσω απ’ όλα;

Στιγμή δε μας πέρασε από το μυαλό το ενδεχόμενο να επρόκειτο απλώς για μια μαλακία νομοσχέδιο ενός καλοπροαίρετου άχρηστου. Πάντως αν ήξερα ότι χάρη στον Αρσένη οι Ηλεκτρολόγοι θα αποκτούσαν ποσοστό γυναικών εφάμιλλο της Νομικής[*] δε θα είχα κάνει ούτε μισή κατάληψη. Μπράβο ρε Αρσένη, εγώ μια φορά το αναγνωρίζω ότι χάρη σε σένα το Πολυτεχνείο έπαψε να είναι αρχιδόκαμπος. Αυτό είναι και το μόνο ορατό αποτέλεσμα της μεταρρύθμισης τελικά.

Ξεφύγαμε όμως.

Όσοι από εσάς έχουν διαβάσει λίγο Don’t Kiss The Frog, θα έχουν καταλάβει ότι αν υπάρχει ένα πράγμα που με ενοχλεί, αυτό είναι η παπαρολογία: ποια μπούτια του Βουκεφάλα ρε παπάρα, σύνελθε γαμώ το βυζί της χελώνας σου. Ποιοι Εβραίοι ρε πρώην κολλητέ, οι Εβραίοι φταίνε που είσαι ένας άχρηστος, αμόρφωτος και κατεστραμμένος οικονομικά χασίκλας; Ποια δικαιώματα των παιδιών ρε παπάρα ομοφοβικέ, γιατί βαφτίζεις “δικαιώματα των παιδιών” τα κόμπλεξ σου; Τι κόλλημα τραβάς με τους Ινδοευρωπαίους ρε γαμημένε, τόσο τρομερό δηλαδή σου φαίνεται που κάποιες γλώσσες έχουν κοινή καταγωγή και η Προϊστορία δεν είναι η ουφολογική ουτοπική παπάρα που θα σε ικανοποιούσε ψυχολογικά; Τι πάει να πει “έτσι σκέφτονται οι γυναίκες”; Εγώ γιατί δε λέω “έτσι σκέφτονται οι άντρες” ή “έτσι σκέφτονται τα εναπομείναντα Ανώτερα Πρωτεύοντα του Γένους των Ανθρωπιδών”; Γι’ αυτό μου τη σπάνε και όσοι πιστεύουν στην Αστρολογία: ya onoma tu Yarabeeh morih ilithia, ine kati terastiess balles apoh flegomena aeria trisekatomyriah chiliometra makriah, apo pu ki os pu asxolude me tin ekpliksulah pu etimazis sto moroh su?

Υπάρχει μία τρομερή (θα έλεγα ακατανίκητη) τάση στον άνθρωπο να μετατρέπει απλά πράγματα σε τρομερά πολύπλοκα, κατά προτίμηση με Δυνάμεις του Απόλυτου Καλού και του Απόλυτου Κακού να παλεύουν μανιωδώς, με Σημαντικές Μάχες κάθε τρεις και λίγο και διάφορα άλλα μεγαλεπήβολα και μεγαλομανή. Αυτό+εγώ = ταπηροκρανίωση. Υπάρχει μία πραγματικά ακατανίκητη τάση να μην παίρνει τα πράγματα απλά κυριολεκτικά.

Στην πολιτική, αυτή η τάση βρίσκει σχεδόν το αποκορύφωμά της. Το απόλυτο αποκορύφωμά της, το βρίσκει στον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνονται την πολιτική οι μάζες και οι δημαγωγοί.

[*] όταν μπήκα, από τους 300 του έτους, γυναίκες ήταν περίπου οι 50. Με έναν λίγο πιο αυστηρό ορισμό της “γυναίκας” (ας πούμε να μην έχει τη χάρη και τη δροσιά εξηντάχρονου παπά) ήταν ακριβώς τέσσερις.