Archive for the 'Φιλοσοφικά' Category

Vendidad Fargard 1.1

Tuesday, June 13th, 2006

Mraot Ahurô Mazdå Spitamâi Zarathushtrâi, azem dadhãm Spitama Zarathushtra asô râmô- dâitîm nôit kudat shâitîm, ýeidhi-zî azem nôit daidhyãm Spitama Zarathushtra asô râmô-dâitîm nôit kudat shâitîm vîspô anghush astvå Airyanem Vaêjô frâshnvât.

Μετάφραση:

Και είπε ο Αχούρα Μαζντά στο Ζαρατούστρα: κάθε χώρα από αυτές που έφτιαξα, την έκανα να είναι πολύ αγαπητή [στους ανθρώπους της]. Αν δεν το είχα κάνει αυτό, όλοι θα την έπεφταν στην Αϊριάνα Βαέτζα.

Η ουσία του σοβινισμού σε 4 γραμμές, αν τις δεις στο κατάλληλο αναφορικό πλαίσιο φυσικά.

[www.avesta.org. Το Vendidad είναι πολύ καλή φάση.]

Αθωότητα

Saturday, June 3rd, 2006

(κάποιες σκέψεις χωρίς ιδιαίτερο coherence)

Ας διαλύσουμε μια συνηθισμένη παρεξήγηση: αθώος είναι αυτός που δε φταίει, όχι αυτός που δεν κάνει κακό. Τα παιδιά (και ιδιαίτερα οι ομάδες παιδιών) είναι ικανότατα να πράξουν πρώτης τάξεως κακό για παντελώς ηλίθιους λόγους και με ελάχιστες τύψεις, για τον απλούστατο λόγο ότι δεν έχουν αναπτύξει ακόμα πλήρως τις διανοητικές ικανότητες που απαιτούνται για να συνειδητοποιήσουν τι ακριβώς κάνουν και ιδιαίτερα την ενσυναίσθηση, που είναι ίσως η πιο σύνθετη και απαιτητική από τις λειτουργίες της ανθρώπινης νοημοσύνης. Για τον απλούστατο λόγο δηλαδή ότι είναι αθώα.

Ο κόσμος των παιδιών όντως δεν έχει (τουλάχιστον στον ίδιο βαθμό) λογαριασμούς και φανταριλίκι και deadlines και υπογραφές και όλα αυτά τα σύνθετα πράγματα που λέγονται “πολιτισμένη κοινωνία” και από πολλές απόψεις όντως μας γαμούν τη ζωή. Συνάγεται λοιπόν ότι τα παιδιά βρίσκονται πιο κοντά στην ανεμελιά της Εδέμ. Στον πραγματικό κόσμο όμως δεν υπήρξε ποτέ Εδέμ: υπήρξε ζωώδης εποχή και λίθινη εποχή, και με αυτές μοιάζει περισσότερο ο κόσμος των παιδιών, ακριβώς επειδή του λείπουν τα deadlines, οι υπογραφές και όλα αυτά τα σύνθετα πράγματα που από πολλές απόψεις μας γαμούν τη ζωή. Προσοχή: δε λέω ότι αυτό είναι κακό. Λέω απλά ότι έτσι είναι.

Η κοινή γνώμη σοκάρεται γιατί, απογοητευμένη από τα άγχη (διάβαζε: ευθύνες) της ενήλικης ζωής έχει εξιδανικεύσει και μυθοποιήσει την παιδική ηλικία, όπως, απογοητευμένη από την αποτυχία της στο παρόν και την ανεπάρκειά της μπροστά στις προκλήσεις του μέλλοντος συχνά εξιδανικεύει και μυθοποιεί το παρελθόν.

Ξεχνούν όλοι αυτοί ότι άνθρωπος (με ηθική, συναίσθηση των πράξεών σου, ικανότητα να συμβιώνεις κλπ) γίνεσαι, δε γεννιέσαι. Το μόνο πράγμα που όντως γεννιέσαι, είναι καραπεινάλας εγωίσταρος πίθηκος με υψηλό IQ και αγελαίο ένστικτο.

Further reading

1) Stephen King: Carrie
2) Μαύρος Γάτος: Έχε γεια (updated link)
3) Πασκάλ Μπρυκνέρ: Ο Πειρασμός της Αθωότητας

Οι μπαλίτσες και το συνεχές

Sunday, May 21st, 2006

Ο Πυθαγόρας ήταν ενδιαφέρον άτομο, αλλά είχε απίστευτα κολλήματα με τους ακεραίους. Κάθε αριθμό τον παρίστανε με μπαλίτσες (ας πούμε το 4 με τέσσερις μπαλίτσες, το 2 με 2 μπαλίτσες, το 25.527.832 με 25.527.832 μπαλίτσες και το π=3.1415926… με… με… πετώντας στη θάλασσα αυτόν που παραδέχτηκε ανοιχτά ότι χρειάζονται άπειρες μπαλίτσες δεν πα να ‘χεις το Θεό μπάρμπα).

(more…)

…και το θέμα είναι το εξής

Wednesday, May 10th, 2006

Εδώ και καμιά τριανταριά χρόνια, οι υπολογιστές είναι σε θέση να γράψουν σουρεαλιστική ποίηση, kooan, ψευδοβιβλικά κείμενα και τα παρόμοια.

Το γράφει ένας υπολογιστής; “Α, κοίτα τι ασύνδετο που είναι!” ή “Α, κοίτα τι κενό περιεχομένου που είναι” ή “Α, κοίτα πόσο στερεοτυπικό είναι”.

Το γράφει ένας άνθρωπος; “Πωπω, τι έγραψε ο μάγκας! Τιιιι; Άρες μάρες κουκουνάρες; Ουστ, άξεστοι”.

Δε γενικεύω: ο λογικά ασύνδετος λόγος μπορεί να έχει τεράστιο εννοιολογικό και συναισθηματικό βάθος.

Όμως όταν κάποιος απλά αραδιάζει λέξεις διατηρώντας έναν ηχητικό ή συντακτικό ή μετρικό ή άλλο επιφανειακό μπούσουλα, ε ρε μάγκες σόρι αλλά όπως είδαμε δεν είναι δα και υποχρεωτικό να λέει τίποτα Ανώτερες Αλήθειες Που Χρειάζονται Τις Κατάλληλες Φόρμες Για Να Αποκωδικοποιηθούν. Ένα finite state machine και πολύ τους είναι!

Turing test (kinda)

Tuesday, May 9th, 2006

(1):

You broke my soul
the juice of eternity,
the spirit of my lips.

(2):

Line of refugees
the smallest child
carries a centipede.

(3):

Scattered sandals
a call back to myself,
so hollow I would echo.

Λογικά σας πήρε περίπου 6 δευτερόλεπτα να διαβάσετε μέχρι εδώ.

Έχετε άλλα 54 για να αποφασίσετε (χωρίς κλεψιές του στυλ Google, και όσοι γνωρίζουν τα ποιήματα δεν παίζουν) ποιο από τα τρία αυτά χαϊκού είναι γραμμένο από μηχάνημα. :)

update: το 1 και το 3 είναι γραμμένα από το πρόγραμμα Cybernetic Poet, κατόπιν “εκπαίδευσης” ώστε να παντρεύει το στυλ των ποιητών Ray Kurzweil (δημιουργού του προγράμματος) και Kimberly McLauchlin (το 1), και των John Keats και Wendy Dennis (το 3). To 2 είναι γραμμένο από τον Ernest Berry.

zen again

Monday, May 1st, 2006

nothing particularly important

Η ύπαρξη είναι μια ψευδαίσθηση =>
Η υπαρξιακή αγωνία είναι χάσιμο χρόνου.

1. Απόσπασμα[1]

Friday, April 14th, 2006

Απέναντι σε μια τέτοια μορφή τέχνης, έτσι καθιερωμένης, όπως για παράδειγμα η κλασικιστική ή και οποιαδήποτε άλλη ανάλογή της, οι ατομικές αντιστάσεις στις ενδεχόμενες παραχρήσεις -και υπό την προϋπόθεση ότι αυτές δεν είναι εμφανείς, όπως στις περιπτώσεις που αναλύσαμε- δεν είναι εύκολες. Όταν διατυπώνονται, δεν είναι πάντα αποδεκτές και συχνά θεωρούνται ότι αμφισβητούν τον πυρήνα του έργου και όχι την παράχρησή του. Τέτοιες γνώμες χαρακτηρίζονται συχνά ως ιερόσυλες, καταδιώκονται και δεν αρκούν για να οδηγήσουν εγκαίρως σε ευρύτερα αποδεκτές υποψίες ότι πρόκειται ίσως για παράχρηση. (σημ: έμφαση δικιά μου) Και μόνο το γεγονός της καθιέρωσής τους, το ότι δεν απευθύνονται στον κόσμο, που θα συμπληρώσει ή θα αποκαλύψει το βαθύτερο νόημά τους, αυτό αποκλείει ή έστω αποθαρρύνει το διερευνητικό στοχασμό (σημ: η έμφαση στο πρωτότυπο) -μήπως δηλαδή κάποια από αυτά τα έργα ή και ρυθμοί γενικότερα ενέχουν δυνητικές καλλύνουσες προεκτάσεις ή και άλλες επικινδυνότητες. Έτσι μερικές φορές η εκδήλως καθιερωμένη τέχνη δυσκολεύει ακόμα περισσότερο την κριτική φύλαξη που της οφείλουμε όσοι ελεύθεροι αισθανόμαστε ακόμα.

Απλώς όπου κλασικιστική τέχνη βάλτε κλασικιστικά ορθός (classically correct) λόγος[*].

[1] Α-Ι. Δ. Μεταξά, “Η υφαρπαγή των μορφών (από την πολιτική ομιλία του κλασικισμού)“, εκδ. Καστανιώτη, Αθήνα 2003

Post mortem

Tuesday, March 14th, 2006

Αναρωτιέμαι αν η σερβίδα μάνα της όλης υπόθεσης, όταν θρηνούσε, σκεφτόταν Ιστορίες και Ηρωισμούς και Μάρτυρες και Ορθοδοξίες και Πατριαρχεία και DNA και ποιοι είναι αδέρφια της και ποιοι εχθροί της και αρχετυπικά δίπολα και τι θα κάνει η σερβική ψυχή τον 21ο αιώνα άλλα τέτοια Υψηλά Πράγματα.

Ακόμα και αν τα σκεφτόταν αυτά ένα δευτερόλεπτο πριν μάθει ότι το παιδί της σκοτώθηκε, νομίζω πως όταν έμαθε τα νέα, αν ήταν έστω και λίγο άνθρωπος, άλλα πράγματα θα σκεφτηκε. Ας πούμε Έρωτα, Πόνους Γέννας, Το Πρώτο του Γελάκι, “Μαμά φοβάμαι το σκοτάδι”, “εγώ όταν μεγαλώσω θα γίνω…”, “τότε που τον μάλωσα…”.

Απλά, καθημερινά, ταπεινά πράγματα. Όχι Υψηλές Έννοιες.

Στη μαγική σκέψη, πιο ψηλά απ’ όλα βρίσκεται ο Ουρανός.

Στον πραγματικό κόσμο, πιο ψηλά απ’ όλα βρίσκεται η Επιφάνεια.

Μαζί με τα σκατά και τους φελλούς, ας μου επιτραπεί να προσθέσω.

Και είναι ανθρώπινο να το ξεχνάμε. Με τη έννοια πως πρόκειται για τη default συμπεριφορά ακόμα και του έσχατου βλακέντιου. Χρειάζεται κόπος για να μην το ξεχάσεις.

O Lao Tzu, έγραψε:

Κοίτα, δε μπορείς να το δεις - είναι πέρα από τη μορφή
Άκου, δε μπορείς να το ακούσεις - είναι πέρα από τον ήχο
Άδραξε, δε μπορείς να το πιάσεις - είναι απροσπέλαστο
Αυτά τα τρία δεν ορίζονται, αλλά είναι ένα.

Το να γνωρίζεις την αρχή των πραγμάτων, είναι η ουσία του Τάο

και αυτό θα έλεγε κανείς ότι τοποθετεί τα Υψηλά Πράγματα στη θέση της Ναυαρχίδας της Σοφίας.

Έγραψε όμως και:

Γιατί πεινάνε οι άνθρωποι;
Γιατί οι άρχοντες τρώνε τα λεφτά των φόρων
Γι’ αυτό πεινάνε οι άνθρωποι

Γιατί επαναστατούν οι άνθρωποι;
Γιατί οι άρχοντες παρεμβαίνουν υπέρ το δέον
Γι’ αυτό επαναστατούν οι άνθρωποι

Γιατί οι άνθρωποι δεν παίρνουν το θάνατο στα σοβαρά;
Γιατί οι άρχοντες απαιτούν πάρα πολλά από τη ζωή
Γι’ αυτό οι άνθρωποι δεν παίρνουν τη ζωή στα σοβαρά

Όντας κανείς αναγκασμένος να υπομείνει τη ζωή, μαθαίνει να μην την κοστολογεί ακριβά.

Διότι “σοφός” δε σημαίνει αναγκαστικά “στην κοσμάρα του“. Ίσα-ίσα.

Ή, όπως είπε και κάποιος που βάζει κάτω εκατό Ράνσιμαν, χίλιους Ζουράρηδες και εκατό χιλιάδες Χριστόδουλους

(δείτε και αυτό)

fractals vs Euclid (part II)

Thursday, March 9th, 2006

(συνέχεια από το προηγούμενο) Και καταλήγει θριαμβικά, ο ανώνυμος εθναμύντωρ:

“Νεώτερο τεχνητό κατασκεύασμα” λοιπόν το Ελληνικόν Έθνος, η’ αιώνιος, πάντοτε ζωντανός και ακμαίος, οργανισμός, φορεύς αξιών και δημιουργός πολιτισμού;

Άκου εδώ: κανένας δεν αρνήθηκε ότι εθνολογικά υπάρχει μια συνέχεια (ΣΥΝΕΧΕΙΑ. Όχι ΣΤΑΤΙΚΟΤΗΤΑ) σε ό,τι αφορά την ιστορία αυτής της χώρας, όπως άλλωστε όλων των χωρών του κόσμου σε διάφορους βαθμούς. Μόνο οι εμφορούμενοι από εθνικιστική ιδεολογία είχαν ιστορικά την τάση να απορρίπτουν καθ’ ολοκληρίαν τους διαφορετικούς και να επιδιώκουν είτε την εξολόθρευση είτε την ισοπεδωτική ενσωμάτωσή τους, και αυτή η ιδεολογία δεν είναι ούτε ιδιαίτερα παλιά ούτε παγκόσμια. Ναι λοιπόν, η ταυτότητά μου έχει στοιχεία των αρχαίων Ελλήνων (άλλα λίγο-πολύ κληρονομημένα -όπως η γλώσσα- και άλλα αντιδανεισμένα -όπως ο ορθολογισμός) και των αλεξανδρινών Ελλήνων και των Ελλήνων/Ρωμαίων πολιτών και των Μεσαιωνικών Ελλήνων και πάει λέγοντας. Πόσο ηλίθιος θα ήμουν αν το αρνιόμουν αυτό;

Το πόσο επιφανειακή είναι όμως η αντίληψή σου για το θέμα της ταυτότητας είναι προφανές από τις παραπομπές που έχεις σταχυολογήσει για την -ο Θεός να την κάνει αλλά τέλος πάντων- τεκμηρίωσή της συνέχειάς της.
Στην υποθετική περίπτωση που θα ήθελες να τεκμηριώσεις την εθνοτική συνέχεια του Ελληνισμού (δηλαδή το προφανές), θα υπήρχαν χιλιάδες παραδείγματα διαθέσιμα. Η ζωντανή γλώσσα του λαού μας (την οποία περιφρονείς με την ψευτοκαθαρεύουσά σου), τα φαγητά μας, ο τρόπος ζωής και οι παραστάσεις που διαμορφώνονται από το κλίμα και το περιβάλλον της χώρας, ακόμα και το απλό γεγονός ότι για να πούμε “όχι” κουνάμε το κεφάλι μας προς τα πάνω, μόνοι εμείς, μερικοί Ιταλοί της Magna Grecia, μερικοί Τούρκοι της Ιωνίας, μερικοί Βαλκάνιοι γύρω μας και μερικοί Ομηρικοί ήρωες.
Εσύ όμως δε θες να τεκμηριώσεις αυτό. Δε σ’ ενδιαφέρει το ποιοι ήμαστε και για την ακρίβεια το περιφρονείς, στο βαθμό που δεν περιλαμβάνει ηρωικά κατορθώματα. Θες να τεκμηριώσεις λοιπόν τη συνέχεια της εθνικιστικής ιδέας, γι’ αυτό και έχεις επιλέξει παραπομπές σε στιγματισμό για προδοσία, σε κόμπλεξ ανωτερότητας, σε εχθρική αντιμετώπιση των διαφορετικών, κοντολογίς στην ιδέα μιας Ελλάδας-φρουρίου που πολιορκείται τα τελευταία 3000 χρόνια και όσοι είναι μέσα και δεν είναι προδότες, είτε υπερασπίζονται το φρούριο είτε τραβάνε μαλακία στη σκέψη του πόσο γαμάτο είναι αυτό το φρούριο και πόσο ελεεινοί είναι οι απέξω.
Και όποιος το αρνείται αυτό το πράγμα αρνείται την ταυτότητά του και είναι κάτι ανάμεσα σε τραβέλι και ψυχασθενή, μας λέει ο φίλος σου.
Κρατάτε από 3000 χρόνια ιστορίας και 1.000.000.000.000ΤΒ πραγματικότητας 5-10 σκηνικά που συμφωνούν με τις μαλακισμένες αντιλήψεις σας, και αυτό το πράγμα έχετε το θράσος αντί για καρικατούρα να το λέτε ταυτότητα. Όση σχέση έχει το να επιδιώκεις να γράφει “ΧΟ” η ταυτότητά σου με το να αντιλαμβάνεσαι τον εσωτερικό σου κόσμο σαν μέρος μιας εν αγάπη κοινωνίας και να μοχθείς καθημερινά για τη σωτηρία της ψυχής σου και των άλλων, άλλη τόση σχέση έχει ο με μυθιστορηματικούς όρους βιωνόμενος αντιδραστικός ρομαντισμός σας με την πραγματική εθνική ταυτότητα κάποιου.
Ακόμα και εσάς των ίδιων.

Πράγματα που έμαθα χθες

Thursday, March 9th, 2006
  • Οι σημερινές διεθνείς σχέσεις είναι σκέτο πικ-νικ μπροστά στις διεθνείς σχέσεις των δυνάμεων της Ανατολής (Χάττι, Ασσυρία, Αίγυπτος κλπ) κατά τη 2η προχριστιανική χιλιετία. Τα άτομα επικοινωνούσαν μόνο με πόλεμο μέχρις εσχάτων ή διπλωματικό γάμο.
  • Τελικά η απαισιοδοξία είναι μια μαλακία.